Politieke Economie – Bas Jacobs

Rapport Studiecommissie Belastingstelsel kan zo in regeerakkoord

with one comment

Het is gek dat er maar liefst 20 rapporten zijn geschreven over hoe de overheid haar geld beter kan uitgeven, terwijl maar één rapport is geschreven hoe er beter belasting gegeven kan worden. Vorige week donderdag kwam een rapport uit van de Studiecommissie Belastingstelsel. Het is een prachtig rapport. De Studiecommissie Belastingstelsel is een voorbeeld van hoe de Nederlandse polder in optima forma kan werken: overleg met wetenschappers, beleidsmakers, nationale en internationale experts. De commissie is volledig up-to-date van de meest recente inzichten in de wetenschappelijke literatuur, maar ook van alle institutionele details van de Nederlandse situatie. Ook weet de commissie de traditionele verschillen tussen juristen en economen goed te overbruggen.

In hoofdstuk twee staan prachtige grafieken en tabellen. De volgende tabel laat zien dat maar liefst 59 procent van de premie- en belastingopbrengst voor rekening komt voor de loon- en inkomstenbelasting en de premies voor volks- en werknemersverzekeringen. 32 procent van de belastingopbrengst komt binnen via de kostprijsverhogende belastingen als de BTW, energie- en milieubelastingen, accijnzen op brandstoffen, alcohol en tabak en de overdrachtsbelasting. De winst- en dividend belasting leveren maar 8 procent van alle belastingopbrengsten op. De erfenisbelasting is maar 1 procent van het totaal.

 

Deze grafiek met de gemiddelde belastingdruk laat prachtig zien dat we in Nederland toch echt een progressief belastingstelsel hebben.

  

Een andere grafiek geeft de marginale belastingdruk (alleen voor werknemers). Die geeft aan hoeveel mensen overhouden van hun laatst verdiende euro. Hieruit blijkt dat de marginale druk vrijwel vlak is over de hele inkomensverdeling en rond de 50 procent schommelt. De hoge inkomensgroepen zien hun marginale druk weliswaar ietsje stijgen, maar compenseren dat grotendeels via aftrekposten (voor eigen huis, pensioen, e.d.).

 

De volgende tabel geeft aan hoeveel mensen er in de verschillende belastingschijven zitten. Maar 8 procent van de belastingbetalers heeft een belastbaar inkomen hoger dan 54.367 euro en zit in het 52-procenttarief. Maar liefst 40 procent van de belastingbetalers heeft een belastbaar inkomen van minder dan 18.218 euro. Dat is iets meer dan het bruto minimumloon bij een voltijdsbaan.

 

 En deze laatste tabel laat zien welke inkomensgroep welke belasting betaalt:

 

Ik ben behoorlijk verguld met het rapport van de Studiecommissie Belastingstelsel. Met vele aanbevelingen van de studiecommissie ben ik het van harte eens:

  • vlaktaks is onwenselijk,
  • voer geen hoger toptarief in,
  • schaf levensloop- en spaarregeling af,
  • voer zoveel mogelijk een duale inkomstenbelasting in waarbij alle vormen van kapitaalinkomen zoveel mogelijk gelijk wordt belast,
  • breng eigen huis over naar box-3 van de belastingen,
  • vervang overdrachtsbelasting door hoger eigen woningforfait of onroerende zaakbelasting,
  • introduceer een vermogensaftrek in de vennootschapsbelasting (naast de aftrek van rente),
  • uniformeer de BTW-tarieven (geen laag 6%-tarief meer),
  • hef hogere belastingen op onroerend goed,
  • introduceer een forfaitaire vermogensaftrek voor IB-ondernemers en directeur-grootaandeelhouders,
  • schaf (internationale) vrijstellingen van energieheffingen voor scheeps- en luchtvaart af,
  • schaf de BTW-vrijstellingen zoveel mogelijk af (in internationaal verband),
  • hef hogere accijnzen op LPG en rode diesel,
  • verhoog voorlopig de energieheffingen op gas en electriciteit en accijnzen op overige brandstoffen niet verder als dit unilateraal gebeurt,
  • voer het tempo van fiscalisering van de AOW-premies op,
  • verhoog de tabaksaccijns niet.

De Studiecommissie wil ook een aantal zaken niet:

  • vermogenswinst/aanwasbelasting in op alle kapitaalinkomen (rente, dividend, vermogenswinsten): dit is volgens de commisie te complex, ik zou bereid zijn de grotere complexiteit voor lief te nemen om een beter belastingstelsel te krijgen,
  • belasting van de vermogenswinst/aanwas bij pensioenfondsen in box-3: de commisse gaat niet zo ver, maar stelt voor om de fiscale voordelen op de pensioenopbouw af te toppen boven een bepaald inkomen, waardoor de hoge inkomensgroepen over hun pensioenbesparingen wel box-3 heffing gaan betalen, maar de lage inkomensgroepen niet,
  • hogere belasting op erfenissen: volgens de commissie is het erfenisregime net veranderd, maar dat lijkt mij nog geen inhoudelijk argument om er niet naar te kijken,
  • hogere belasting op fastoodproducten en bio-industrieproducten: dat is te ingewikkeld volgens de commissie, maar het BTW-tarief op vlees wordt volgens hun voorstel wel verhoogd van 6 naar 19 procent,
  • hogere alcoholaccijns: de commissie volgt het essay van Cnossen, maar diezelfde Cnossen heeft ook een CPB-rapport geschreven waarin staat dat alcoholaccijnzen te laag zijn om de maatschappelijke schade te internaliseren.

De aanbevelingen van dit rapport kunnen direct worden overgenomen in een nieuw regeerakkoord.

Written by basjacobs

13 april 2010 bij 00:11

Eén reactie

Subscribe to comments with RSS.

  1. Mooi werk, veel dank voor je actie om via dit blog al deze relevante info verder te verspreiden. Misschien levert dit de zo gewenste nieuwe richtingen voor de H-discussie en een meer uniforme behandeling van kapitaalinkomen.

    Aantal aanbevelingen is voor discussie vatbaar. Als je de AOW-leeftijd verhoogt (en misschien zelfs binnen enkele jaren verder dan 67 …), dan is het logisch dat een overheid sparen voor later fiscaal aantrekkelijk houdt. Zeker als er – naast inkomen (AOW, pensioenen) in toenemende mate van mensen wordt verwacht dat ze in hun eigen (langdurige) zorg gaan voorzien.

    Daarnaast ken ik de redenering niet achter het niet verder verhogen van de tabaksaccijns. Maar eerder IBO-onderzoek naar preventie liet zien dat financiele prikkels wel werken bij roken (demerit good). Nog steeds is dat vermijdbare doodsoorzaak nummer 1, en de recent uitgebrachte Volksgezondheid Toekomst Verkenning (VTV) laat zien dat Nederlanders nog steeds meer rokers heeft dan gemiddeld in Europa.

    Piet

    15 april 2010 at 09:59


Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s

%d bloggers op de volgende wijze: