Arm en beschaamd zo arm te zijn

Gisteravond zat ik in het Oog op Morgen (Radio 1) en ging in discussie met Mevr. de Boer van de VVD over de hypotheekrenteaftrek. Beluister hier de uitzending (20m32s tot 31m01s). Zelden zo sterk het gevoel gekregen dat we in Nederland langzaam afglijden naar ‘Amerikaanse toestanden’: politici uiten zich slechts in one-liners, gaan niet langer op inhoudelijke argumenten in en spreiden groot dedain voor kennis en wetenschap ten toon.

Mevr. de Boer beweerde eerst dat afschaffing van de hypotheekrenteaftrek tot verschrikkelijke prijsdalingen in de huizenmarkt leidt. Vervolgens betoogt ze dat de hypotheekrenteaftrek geen prijsopdrijving in de huizenmarkt veroorzaakt. Mevr. de Boer toont hiermee aan helemaal niets van economie te begrijpen, maar meent zich wel forse uitspraken over economen te permitteren.

Mevr. de Boer geeft economen de schuld van de malaise in de huizenmarkt. Door over het H-woord te praten zouden zij huizenkopers bang maken. Terwijl mevrouw de Boer huiseigenaren de stuipen op het lijf jaagt door te spreken over huizenprijsdalingen van 30 procent als de hypotheekrenteaftrek wordt beperkt. Dat is een ridicuul getal en wordt door geen enkele wetenschappelijke analyse ondersteund. Sterker, in het meest extreme geval, waarin de gehele behandeling van het eigen huis fiscaal neutraal wordt (15 miljard (!) minder subsidie op huizen), en wat door niemand wordt voorgesteld, zal de prijsdaling ongeveer 17,6 procent bedragen, zie link.

Mevr. de Boer beweert zich om gewone mensen te bekommeren en verwijt daarmee economen impliciet dat niet te doen. Alsof gewone mensen niet armer worden omdat ze door de hypotheekrenteaftrek 15 miljard euro meer belasting moeten betalen. Alsof er voor gewone mensen door de hogere belastingen niet minder werk is, omdat hoge belastingen de economie verstoren en werkgelenheid vernietigen. En alsof gewone mensen niet blootstaan aan grote financiële risico’s als ze teveel schulden maken.

Iedereen met een beetje verstand van zaken vindt dat er iets met de hypotheekrenteaftrek moet gebeuren. Sterker, ik ken geen enkele weldenkende econoom die niet vindt dat er iets moet gebeuren. Ook onze beleidsinstanties zijn uni sono: het CPB, de DNB, de AFM, het IMF, de OECD, de SER, enzovoorts, enzovoorts.

Ik ben kennelijk in de onterechte veronderstelling dat de VVD haar gedachtengoed baseert op de verlichting; redelijk, rationeel en liberaal. Mevr. De Boer beukt vrolijk los op de onderbuik van de kiezer, toont geen enkel respect voor kennis en wetenschap en verdedigt beleid dat met de beste wil van de wereld niet liberaal kan worden genoemd.

Om Vasalis te parafraseren: ik voel me arm en beschaamd zo arm te zijn met zulke politici.